Konservatif Tedavi
Yazar Yeşim Ramos Davarcıoğlu • Diş Hekimi • 4 Kasım 2017 • Yorumlar:
Diş dolguları hangi durumlarda yapılır?
Bakteri plağı, karbonhidratlı yiyecekler (şeker, un vb), bünyesel etkenler (dişin yapısı, tükürüğün
birleşenleri) gibi birden fazla sebebe bağlı olarak zamanla dişin minesi bozulur ve diş üzerinde kavite adı
verilen oyuklar oluşur. Diş dolgusu işte bu çürüklerin temizlenmesi ve oluşan boşluğun yapay bir dolgu
malzemesi ile doldurulması işlemidir.
Teşhis ve tanı nasıl konur?
Diş çürükleri dişin çiğneme yüzeyinde, dişlerin birbirine temas eden ara yüzlerinde veya dişlerin boyun
bölgelerinde oluşabilir. Gözle görülebilen yüzeylerde oluşan kahverengilik veya oyukların tespit edilmesi
kolaydır. Fakat bu belirtileri oluşturmamış çürüklerde röntgen teşhisi de gereklidir. Dişin mine dokusunda
başlayan çürüme tedavi edilmediğinde dentin dokusuna ilerler. Dentin, mineye göre daha kolay çözünen
bir yapıdır ve bu nedenle çürük ilerlemesi hızlıdır. Dentin dokusuna erişmiş bir çürükte hastada bir etken
sonucu çıkan sıcak, soğuk, ekşi, tatlı hassasiyeti olabilir. Bu ağrı etken ortadan kalktığında geçer. Eğer
ağrı sürekli hale gelmişse çürük dişin damar-sinir paketinin toplandığı pulpa tabakasına ilerlemiştir ve
kanal tedavisi gereklidir.
Tedavi seçenekleri nelerdir?
Çürükleri temizlenmiş dişin dolgusunda farklı dolgu maddeleri kullanılabilir. Buna bağlı olarak amalgam
dolgu, kompozit dolgu ya da porselen dolgu seçenekleri arasından en uygunu seçilir. Bunlardan
amalgam dolgu içeriği itibari ile gümüş, bakır, kalayın civa ile karışımından oluştuğundan koyu renkledir
ve estetik görünümden uzaktır.
Kompozit Dolgu: Silikondioksit parçacıkları içeren bir plastik karışımıdır. Çeşitli renk seçenekleriyle dişte
fark edilmez. Estetik-beyaz dolgu olarak da adlandırılır. Bir dönem sadece ön dişlerde kullanılan
materyal, çeşitli yöntemlerle güçlendirilerek arka dişler için de uygun hale getirilmiştir. Özel bir bağlayıcı
ajan kullanılarak dişe yerleştirilen dolgu malzemesi ışık cihazıyla sertleştirilir ve cilası aynı seans yapılır.
Bu materyallerle ön dişlerde çok büyük kayıplar restore edilebilmekte, dolayısıyla hastaların ısırmada
dikkatli olmaları dolgunun ömrünü uzatacağından büyük önem taşımaktadır.
Porselen Dolgu: Porselen dolgularda hazırlanan kaviteden ölçü alınır ve laboratuara gönderilir. Hasta bir
sonraki seansa geldiğinde cilalanmış olan porselen dolgu kaviteye yapıştırılır.
Tedavi Aşamaları Nelerdir?
Gerekli ise dolgunun yapılacağı diş lokal anestezi ile uyuşturulur. Çürük el aletleri, döner alet ya da laser
ile temizlenir. Çürüğün temizlenmesinin ardından boşluk dolgu için hazırlanır. Dolgunun yerinde
kalabilmesi için farklı dolguların farklı tiplerde şekillendirilmesi gerekir. Diş asit jeli ile pürüzlendirilerek
dolgunun daha iyi adaptasyon sağlaması için hazırlanır. Bonding ajanı dişe uygulanır. Dolgu materyali
yerleştirildikten sonra birkaç kez parlak mavi bir ışık ile polimerize edilerek sertleştirilir. Son aşamada ise
dlgu yapıldıktan sonra disk ve lastiklerle cilalanır. Dolgu yapıldıktan sonra dişte hassasiyet ortaya
çıkabilir. Diş basınç, hava, tatlı yiyecekler ya da ısıya karşı hassas olabilir. Genellikle bu gibi
hassasiyetler 1 ya da hafta içinde azalır ve tamamen ortadan kalkar. Eğer 2 hafta içinde aşırı hassasiyet
devam ederse diş hekiminizle temasa geçmelisiniz.
Recontouring Uygulaması Nedir?
Diş hekimliğinde yeniden şekillendirme ya da odontoplasti de denilen recontouring, nispeten hızlı ve
ucuz bir işlemdir. Diş minesinin küçük bir miktar kaldırılarak dişin uzunluk, şekil ve yüzey sınırlarının
değiştirilmesi işlemidir.
Hangi Durumlarda Uygulanır?
Recontouring kozmetik işlemlerin en koruyucu olanlarından biridir. Recontouring ile bakteri plağı
toplanması ve diş taşı oluşumuna neden olan küçük çatlak ve üst üste binmeler ortadan kaldırılarak,
küçük düzensizliklerin giderilmesi ve tüm diş sağlığının iyileştirmesi mümkün olmaktadır. Ancak
recontouring recontouring daha önceki işlemlerden kalan geniş dolgularda, derin çatlak ya da kırıklarda
kullanılabilecek bir işlem değildir.
Recontouring dişteki düzensizliklerin ortadan kaldırılmasında yeterli olmuyor ise tedavi bonding
uygulaması ile kombine edilebilir. Bonding uygulaması çürük, kırık, çentikli ya da renklenmiş dişlerin, diş
rengindeki kompozit rezin materyali ile onarılmasıdır.
Recontouring genellikle anestezi yapılmadan uygulanabilmektedir. Çünkü işlem sırasında dişin canlı
kısmı olan ve pulpa etkilenmemektedir. Bir ya da iki randevu tedavinin tamamlanmasında yeterlidir.
Nasıl Uygulanır?
Recontouring sadece diş yapısının tümünün bozulmamış olduğu durumlarda uygulanabilir. Pulpa adı
verilen dişin ortasında bulunan damar ve sinir paketinin büyüklüğünün ve yerinin belirlenebilmesi için
röntgen alınır. İşlem mine tabakası ince ise ya da pulpa yüzeye çok yakınsa yapılmayabilir. Aşındırıcı bir
disk ve ince elmas frezler kullanılarak diş minesinden küçük miktarlarda madde kaldırılır. Dişler arasında
yer alan düzensizliklerin şekillendirilmesi ve pürüzsüzleştirilmesinde kağıt zımparalar kullanılır. Dişler
yeniden şekillendirildikten sonra cilalanır.
Tedavi Sonrasında Yapılması Gerekenler Nelerdir?
İşlemden sonra özel bir bakıma gerek yoktur. Çünkü recontouring işleminde dişe dışarıdan bir materyal
yerleştirilmez. Ek olarak bonding uygulamasının da yapıldığı recontouring işlemlerinden sonra kompozit
rezin materyalinin renklenmesini önlemek için dişlerin temizliğine çok daha fazla önem verilmesi
gerekmektedir.
Bonding Uygulaması Nedir?
Çürük, kırık, çentikli ya da renklenmiş dişlerin, diş rengindeki kompozit rezin materyali ile onarılmasıdır.
Hangi Durumlarda Uygulanır?
Bonding uygulaması kolay ve ucuz bir kozmetik bir uygulamadır. Çoğunlukla kozmetik gereksinimler için
kullanılır. Çentikleri olan ya da renklenmiş dişlerin görünümünü iyileştirmede, dişler arasındaki
boşlukların (diestamalar) kapatılmasında, dişlerin şekil (dişlerin uzun gösterilmesi gibi) ve renklerinin
değiştirilmesinde kullanılır.
Nasıl Uygulanır?
Bu işlem 30-60 dakika kadar sürer. Birden fazla dişte uygulama yapılması gerekmekte ise birkaç
randevuya ihtiyaç duyulabilir.Tedavide öncelikle uygun renk seçildikten sonra diş yüzeyi pürüzlendirilir.
Bonding materyalinin dişe kolayca tutunabilmesi için diş onunla uyumlu bir materyal ile örtülenir. Bu
hazırlıklardan sonra diş rengindeki kompozit resin materyali istenen şekil verilerek dişe yerleştirilir.
Ultraviyole ışığı ile materyal sertleştirilir. Materyal sertleştikten sonra hekim tarafından düzeltilir ve
şekillendirilir. Daha sonra materyal dişin diğer kısımlarında olduğu gibi parlayana kadar cilalanır.
Tedavi Sonrasında Yapılması Gerekenler Nelerdir?
İlk 48 saat içinde lekelerden korumak ya da oluşmalarını en aza indirmek için renkli yiyecek ve
içeceklerden olabildiğince uzak durmak gerekir
Riskleri Nelerdir?
Kompozit rezin doğal diş kadar kuvvetli değildir. Buz ya da kalemi ısırdığınızda veya çiğnediğinizde
ufalanabilir. Bonding uygulamasının ömrü birkaç yıldır, daha sonra tamir edilebilir. Ağız alışkanlıkları ve
ne kadar bonding uygulandığı, bonding uygulamasının ömrünün tayininde önemli bir rol oynar.